احمد حاجى شريف ( عطار اصفهانى )

114

دائرة المعارف گياه درمانى ايران

رطوبتى دارند و دچار ماليخوليا شده‌اند بايد پرسياوشان و افتيمون شامى از هركدام 10 گرم ، بسبايج و رازيانه از هركدام 20 گرم ، سنامكى ، پوست هليله‌ى كابلى و گل بنفشه از هركدام 30 گرم ، ريشه كاسنى ، عناب مشهدى ، سه‌پستان و آلوچه براقانى از هركدام 20 عدد به حالت نيمكوب درآورده و پس از مخلوط كردن هر صبح و شب يك قاشق غذاخورى از آن را جوشانده و آب صاف‌كرده‌ى آن را بنوشند . اگر ماليخوليا با تندى نبض ، گرمى و حرارت بدن همراه نباشد مىتوان سنبل الطيب ، ميخك سازج هندى ، جندبيداستر و دارفلفل از هركدام 10 گرم ، زنجبيل ، درونج عقربى ، زرمباد ، مرواريد ، كهربا و بسد از هركدام 20 گرم ، بهمن سرخ و بهمن سفيد از هركدام 40 گرم را مخلوط كرده و بسيار نرم بساييد ، سپس با 500 گرم عسل بدون موم مخلوط شود . هر روز صبح ، ظهر و شب هر مرتبه يك قاشق شربت‌خورى از آن ميل شود . ماليخوليا ناشى از وخامت كامل مغز : اين نوع بيمارى از بدترين نوع ماليخوليا است و بيشتر در نزد كسانى كه رقيق الفكر هستند و شبانه‌روز به حل مشكلات و مسائل غامض مشغولند ، ديده مىشود . حالت بيدارى كامل در شب ، افكار زياد و مخشوش از علامات اين بيمارى است . و راه رفتن در آفتاب به مدت زياد ، خوردن خوراكىهاى گرم و چرب بيش از حد ، خوردن خوراكىهايى كه باعث تحريكات مغزى مىگردد مانند تره ، پياز و سير نيز باعث تشديد اين بيمارى مىگردد . در اثر اين مرض بيمار ضعيف و لاغر شده و نبض او نيز ضعيف و دچار اختلال مىگردد . سر و صورت بيمار از ساير اعضاء بدن لاغرتر و پژمرده‌تر مىشود . اين بيماران حالت وسواس شديد پيدا مىكنند و به جايى و يا شيئى خيره مىشوند . * خون‌گيرى از بازوى چپ و همچنين حجامت در افرادى كه مبتلا به فشار خون هستند و افراد چاق كه در دوران يائسگى به سر مىبرند ، بهترين راه شروع درمان مىباشد . * همچنين شستن سر و صورت با آب جوشانده‌ى بنفشه يا گل نيلوفر يا برگ كاهو يا تخم كدو ، و خوردن روزى 2 مرتبه هربار يك قاشق روغن بادام شيرين به عنوان كمك درمان مؤثر خواهد بود . از فعاليت‌هاى جنسى و انجام كارهاى سخت و سنگين عملى يا فكرى نيز بايد پرهيز شود و در حفظ سلامت بقيه اعضاء بدن كوشش شود ، كه اگر يكى از اعضاء بدن دچار بيمارى شود آن نيز باعث تشديد مرض خواهد شد . اما بهتر است بدانيد استشمام بوهاى خوش مانند گلاب و غيره هم مفيد خواهد بود . * به عنوان درمان گل گاو زبان ، تخم گشنيز و صندل سفيد از هركدام 10 گرم ، تخم بالنگو و فرنجمشك از هركدام 30 گرم ، و 40 گرم بهمن سفيد را باهم مخلوط كرده و بسيار نرم بساييد . بعد با 500 گرم عسل بدون موم تركيب كنيد و هر روز صبح ، ظهر و شب هر مرتبه يك قاشق شربت‌خورى از آن ميل نماييد . * آب سيب درختى را صاف كرده و آب به رسيده و شيرين و خام صاف شده و آب امرود صاف شده ، عرق بيدمشك ، عرق گاو زبان ، عرق صندل و گلاب از هر كدام يك شيشه مخلوط كرده ، و سپس يك كيلو نبات در آن انداخته ، روى آتش با حرارت ملايم بجوشانيد تا قوام آيد . سپس در جاى خنك نگهدارى كنيد و هر صبح ، ظهر و شب هربار يك قاشق غذاخورى از آن ميل نماييد . * شاهتره و تخم گشنيز از هركدام 10 گرم ، پوست هليله‌ى زرد و آمله مقشر ، گل گاو زبان ، بادرنجبويه و بسفايج از هركدام 20 گرم ، هليله‌ى سياه ، پوست هليله‌ى كابلى و اسطوخدوس هندى از هركدام 30 گرم . مصطكى 60 گرم ، همه را مخلوط كرده و بسيار نرم بساييد بعد با يك كيلوگرم عسل بدون موم مخلوط كنيد . هر روز صبح ، ظهر و شب هربار يك قاشق